Świadczenie wspierające – kto może je otrzymać i jak wygląda procedura
Od 1 stycznia 2024 r. obowiązuje świadczenie wspierające dla osób z niepełnosprawnościami. Jest to nowe rozwiązanie, które zmienia dotychczasowy model wsparcia – świadczenie przysługuje bezpośrednio osobie wymagającej wsparcia, a nie jej opiekunowi. Wyjaśniamy, kto może się o nie ubiegać, jakie są warunki oraz jak wygląda procedura.
Zmiana modelu wsparcia od 2024 r.
Do końca 2023 r. opiekunowie osób z niepełnosprawnościami mogli pobierać świadczenie pielęgnacyjne. Uzyskanie tego świadczenia było jednak powiązane z koniecznością rezygnacji z zatrudnienia.
Od 1 stycznia 2024 r. obowiązuje świadczenie wspierające. Świadczenie to kierowane jest bezpośrednio do osoby z niepełnosprawnością. Oznacza to, że to ona decyduje o sposobie wykorzystania otrzymanych środków.
Kto może ubiegać się o świadczenie wspierające
- osoby pełnoletnie z niepełnosprawnością,
- posiadające decyzję określającą poziom potrzeby wsparcia,
- z wynikiem co najmniej 70 punktów w skali potrzeb wsparcia.
Świadczenie nie przysługuje osobom przebywającym w placówkach zapewniających całodobową opiekę, np. w zakładach opiekuńczo-leczniczych.
Kryteria przyznania świadczenia
Świadczenie wspierające przysługuje niezależnie od dochodu oraz niezależnie od innych form wsparcia.
Prawo do świadczenia uzależnione jest od liczby punktów określających poziom potrzeby wsparcia (od 70 do 100). Wysokość świadczenia jest powiązana z rentą socjalną i zależy bezpośrednio od tej oceny.
Ile wynosi świadczenie wspierające
Wysokość świadczenia wynosi od 40% do 220% renty socjalnej.
- ok. 792 zł – przy najniższym poziomie uprawniającym,
- do ok. 4353 zł – przy najwyższym poziomie potrzeby wsparcia.
Jak uzyskać świadczenie wspierające – krok po kroku
- Uzyskanie decyzji zespołu ds. orzekania o niepełnosprawności określającej poziom potrzeby wsparcia.
- Złożenie wniosku do ZUS o przyznanie świadczenia wspierającego.
Wniosek o ustalenie poziomu potrzeby wsparcia może zostać złożony również przez pełnomocnika.
W przypadku gdy decyzja nie odpowiada rzeczywistemu poziomowi funkcjonowania:
- możliwe jest złożenie wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy,
- a następnie odwołanie do sądu rejonowego.
Na co zwrócić uwagę w praktyce
W postępowaniach dotyczących świadczenia wspierającego kluczowe znaczenie ma sposób przedstawienia rzeczywistego funkcjonowania osoby z niepełnosprawnością. W praktyce to właśnie ten element decyduje o liczbie punktów i wysokości świadczenia.
Zdarzają się sytuacje, w których przyznany poziom punktowy nie odzwierciedla faktycznego zakresu potrzeb. W takich przypadkach zasadne jest rozważenie skorzystania ze środków odwoławczych.
Wsparcie w postępowaniu
- weryfikacja dokumentacji medycznej i orzeczniczej,
- przygotowanie wniosku wraz z opisem funkcjonowania,
- postępowanie przed zespołami orzekającymi i ZUS,
- prowadzenie postępowania odwoławczego.
Podsumowanie
Świadczenie wspierające stanowi istotną zmianę w systemie wsparcia osób z niepełnosprawnościami. Decydujące znaczenie ma uzyskanie odpowiedniego poziomu punktowego – to on przesądza zarówno o prawie do świadczenia, jak i jego wysokości.
